Báo lá cải

Như chúng ta đã biết, hiện nay toàn thế giới đang gặp khó khăn, Mỹ thì khủng hoảng về tiền tệ và bất động sản, Singapore và một số nước khác trong đó có Việt nam thì bị lạm phát, một số nước khác thì bị thiếu lương thực trầm trọng, tình hình Trung đông vẫn rất nóng và biến động đầy rủi ro, thiên tai hoành hành khắp nơi. Thế giới hiện nay đang hàm chứa nhiều nguy cơ bất ổn. Vì vậy ta thử đi sâu vào phân tích một số khía cạnh của nền kinh tế Việt Nam và thế giới ngõ hầu tìm biện pháp khắc phục.

1/ Tại sao Việt Nam lại lạm phát?

Có rất nhiều nguyên nhân để dẫn đến lạm phát nhưng tập trung ở 02 nguyên nhân chính sau:

- Trong 5 năm vừa qua nền kinh tế tăng trưởng liên tục với tốc độ 8% năm, sau 5 năm cộng dồn thì nền kinh tế phát triển 1,5 lần dẫn đến lạm phát tự nhiên là điều không thể tránh khỏi.

- Trong 5 năm qua giá dầu thế giới tăng từ 60USD/thùng lên đến 135USD/thùng, tăng 75USD/thùng (225%). Với nền kinh tế thế giới hiện nay rất phụ thuộc vào năng lượng vì vậy khi giá dầu tăng tất cả mọi sản phẩm đều phải tăng tương ứng. Nhất là lương thực, cho nên tình hình an ninh lương thực toàn cầu cũng bị đe dọa nghiêm trọng. Khi cái ăn của con người trở nên đắt đỏ thì mọi sinh hoạt trong xã hội phải tăng lên nhiều.

Với 02 nguyên nhân chính này đã dẫn đến Việt Nam phải chịu lạm phát đến hai con số. Tuy nhiên, lạm phát thực tế ở con số nào ta sẽ bàn ở phần sau.

2/ Khủng hoảng tiền tệ tại Việt Nam do đâu?

Trong 5 năm qua Qui mô nền kinh tế tăng 1,5 lần, dẫn đến chính phủ phải SX 1 lượng tiền tương ứng để hoạt động SX-KD, hay nói cách khác lượng tiền của toàn xã hội tăng 1,5 lần. Tuy nhiên, các tổ chức kinh doanh tiền tệ, tức là những người sử dụng lượng tiền này (bao gồm các Ngân hàng, thị trường chứng khoán, bất động sản và các tổ chức tín dụng khác như: bảo hiểm….) tăng 4 lần, và qui mô cũng tăng 6 lần tựu trung lại thì lực lượng sử dụng vốn của xã hội tăng 24 lần. Như vậy là cung tiền không đủ cho cầu => khan hiếm tiền mặt trong lưu thông.

Hơn nữa, vì mục tiêu chống lạm phát nên NHNN đã hút về 1 lượng tiền khá lớn của nền kinh tế. Việc khan hiếm tiền tệ lại càng căng thẳng hơn.

Để thoát tình trạng trên các ngân hàng buột phải lao vào cuộc đua lãi suất nhằm huy động lượng tiền nhàn rỗi trong xã hội, đồng thời giải chấp các tài sản thế chấp như: cổ phiếu, bất động sản đến hạn… nhằm đắp lại lổ hổng về vốn.

3/ Hậu quả của việc khủng hoảng tiền tệ:

Vì áp lực thiếu tiền trong ngắn hạn nên các NH đã phải lao vào cuộc đua lãi suất nhằm huy động lượng tiền nhàn rỗi trong xã hội, đồng thời giải chấp các tài sản thế chấp như: cổ phiếu, bất động sản đến hạn… nhằm đắp lại lổ hổng về vốn. Dẫn đến giá của cổ phiếu và bất động sản rớt thê thảm nhất trong vòng 5 năm trở lại đây. Thị trường chứng khoán, bất động sản đóng băng, tính thanh khoản rất thấp, thậm chí tại một vài thời điểm = 0.

Nguy hiểm hơn nữa đó là: vì phải huy động tiền gửi với lãi suất cao => lãi suất cho vay phải cao 18%/năm.

Với lãi suất cao như thế thì có 02 trường hợp xãy ra:

- Trường hợp thứ nhất: Với lãi suất 18%/năm các doanh nghiệp phải làm bài toán về hiệu quả đầu tư và kinh doanh sao cho lãi trước thuế phải 50%/năm, bởi vì: Mong muốn của người kinh doanh là phải đạt được lợi nhuận tối thiểu 20%/năm (vì gửi NH đã được 15%/năm) cộng với 18%/năm của lãi vay là 38% cộng thuế thu nhập doanh nghiệp khỏan 12%. Với bài toán trên liệu có nhà doanh nghiệp nào dám bỏ vốn đầu tư không, vì 50% lợi nhuận là một điều quá không tưởng trong bối cảnh kinh tế hiện nay.

- Trường hợp thứ hai: Với lãi suất trên các nhà kinh doanh cổ phiếu, bất động sản với kỳ vọng vào sự tăng trở lại của thị trường, đồng thời duy trì suất đầu tư của mình trong thời gian qua sẽ chấp nhận vay ở mức lãi suất này.

Với tình cảnh này, các ngân hàng sẽ gặp khó khăn trong tương lai, và trong tương lai sẽ xãy ra một cuộc chiến gay cấn để sắp xếp lại thị trường vốn.

Sau cuộc chiến này sẽ có nhiều Ngân hàng nhỏ, tiềm lực vốn hóa yếu sẽ ra đi, nhường sân lại cho các đại gia.

Quan trọng hơn nữa là vì phải chịu lãi suất vay cao nên sau khi bình ổn, khủng hoảng qua đi thì giá cổ phiếu và bất động sản sẽ tăng rất nhanh, để bù đắp lại phần đã mất trong cuộc khủng khoảng này.

Hết phần I. Mời các bạn xem tiếp phần II (Các biện pháp để thoát ra khỏi lạm phát và khủng hoảng) sẽ post lên sau.

Đây là bài viết dựa vào sự phân tích kinh tế khách quan, và hoàn toàn là quan điểm cá nhân không chịu ảnh hưởng của cá nhân hay tổ chức nào.
Theo: Võ Doãn Trí
http://blog.cafef.vn/doantri/